18+

Treść tylko dla pełnoletnich

Kolejna strona może zawierać treści nieodpowiednie dla osób niepełnoletnich. Jeśli chcesz do niej dotrzeć, wybierz niżej odpowiedni przycisk!

Alfabet Tomaszowski: Różyczka, dr Rode i Rolandówka. Znacie?

Alfabet Tomaszowski zbliżył się do litery r. Razem z Państwa pomocą przedstawiamy hasła: Rode, Rolandówka i Różyczka.

Jan Serafin Rode urodził się w 1849 roku w Rawie Mazowieckiej. Jego ojciec, Bogumił, był pomocnikiem naczelnika powiatu rawskiego, następnie urzędnikiem Suwalskiego Urzędu Gubernialnego. Jan uczęszczał do gimnazjum w Płocku i Suwałkach, a studia medyczne ukończył w Szkole Głównej w Warszawie. Specjalizował się w chirurgii i położnictwie. Podczas wojny francusko-pruskiej pracował w placówkach Międzynarodowego Czerwonego Krzyża. Po powrocie do kraju zamieszkał w Tomaszowie, gdzie ożenił się z Marią z Chociszewskich, córką bogatego ziemianina, właściciela dóbr Komorów i Zaborów. Nie mieli dzieci.

W tym czasie stan zdrowia tomaszowian był fatalny. Nie znali podstawowych zasad higieny i mieli tragiczne warunki mieszkaniowe. Brakowało też fabrycznej pomocy lekarskiej. Zorganizowano ją dopiero w 1892 roku. Powstały wówczas przyzakładowe placówki lecznictwa otwartego. Dr Jan Rode został lekarzem w zakładach włókienniczych Szepsa i Reichmana. Pomagał chorym bezpłatnie i często sam dostarczał im lekarstwa. Współpracował także z doktorem Sewerynem Sterlingiem w jego badaniach nad warunkami życia robotniczej ludności Tomaszowa. Ponadto dla pracowników fabryk wygłaszał pogadanki na temat higieny. Doniosłym dziełem Rodego było otworzenie w 1891 roku szpitala miejskiego św. Stanisława, którego był pierwszym dyrektorem. Placówka liczyła tylko 40 łóżek. Dziś w jej budynku przy ulicy św. Antoniego działa Szkoła Policealna Samorządu Województwa Łódzkiego, która kształci młodzież w kierunkach medycznych.

Rode żył tylko 66 lat. W Tomaszowie został po nim m.in. jego piękny dom (dziś siedziba USC) oraz park nazwany jego imieniem wraz z pomnikiem przedstawiającym jego osobę.

R jak Rolandówka, czyli dzielnica Tomaszowa, obejmująca dzisiejszą ulicę J. Hallera. Swoją nazwę zawdzięcza Edwardowi Rolandowi, który stworzył firmę: Fabryka Dywanów i Chodników Edwarda Rolanda (potem Weltom). W 1912 roku właścicielem fabryki został Aleksander Samuel Müller, dzięki któremu w przedsiębiorstwie zaszły duże zmiany. Jak czytamy w piśmie "Świat" z 30 listopada 1912 roku na końcu XIX wieku fabrykę przeniesiono na działkę położoną przy drodze z Tomaszowa do wsi Niebrów (dziś ul. Hallera). Tam w 1896 roku zaczęto wznosić mury nowego zakładu. Stara fabryka spłonęła…Dla uczczenia rodziny Rolandów nowe miejsce nazwano Rolandowem.

Z "Rolandówki" w świat szły dywany wełniane, jutowe, kokosowe, perskie, polskie w rozmaitych deseniach i odmianach. Poza tym produkowano chodniki, wycieraczki, kołdry i pledy. Jakość wyrobów musiała być naprawdę dobra, skoro nagradzano je medalami i listami pochwalnymi na różnych wystawach. Fabryka była znana w całym Imperium Rosyjskim.

W 1923 roku zakład przekształcono w spółkę akcyjną "Dywany, chodniki i wyroby kokosowe Fabryka Aleksandra Müllera SA".

R jak Różyczka (Rosi), czyli sławny półgąsiennicowy transporter opancerzony typu SdKfz 251, który zatonął w Pilicy na terenie Brzustówki 18 stycznia 1945 roku. Wyprodukowano go latem 1944 roku. Należał do 2 kompanii wydzielonego oddziału łączności 19 Dolnosaksońskiej Dywizji Pancernej Wehrmachtu. Wydobyto go 26 lipca 1996 roku. Na transporterze zamontowany był zestaw radiostacji do łączności z lotnictwem. Jak pisał Andrzej Kobalczyk w książce pt. " Wojna zatrzymana w Pilicy" w jego wnętrzu znaleziono m.in. broń i elementy żołnierskiego ekwipunku, takie jak maski przeciwgazowe, bagnety, hełmy czy przybory do higieny osobistej (np. maszynki do golenia, szczoteczki do zębów). Nie zabrakło tam też zestawu naczyń i sztućców, a nawet... szachownicy z drewnianymi figurami! Różyczka została wyremontowana i uruchomiona. Znajduje się w tomaszowskim muzeum.

Joanna Dębiec

  • Polska Dziennik Łódzki
Więcej na temat:

Komentarze

Liczba znaków do wpisania:  4000/4000

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Jeśli uważasz, że któryś z komentarzy łamie regulamin, to wyślij nam link do tego artykułu na pomoc@naszemiasto.pl

Wybrane dla Ciebie

Powiązane

Więcej na temat:
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, wyłącz Adblock na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3